Mam wrażenie, że coraz więcej kobiet cierpi na chorobę Hashimoto. Jak Pani to ocenia?

Dr n. med. Mirosława Gałęcka: Choroba Hashimoto jest najczęstszą przyczyną zapalenia tarczycy i jedną z najczęściej rozpoznawalnych chorób autoimmunizacyjnych. Schorzenie to dotyka przeważnie kobiety, w ostatnich czasach, niestety, coraz młodsze, nawet nastolatki. Nie znamy dokładnej przyczyny rozwoju tej choroby, ale możemy próbować wpływać na jej przebieg. Narzędziem potrzebnym do tego może być właśnie zindywidualizowana dieta czy probiotykoterapia.

Czy często pomaga Pani chorym na Hashimoto?

Wśród moich pacjentów coraz więcej jest kobiet z chorobą Hashimoto. Mają one różne cele i różną motywację. Niestety, dolegliwości związane z tarczycą często rzutują na inne aspekty życia pacjentek – wywołują problemy z nadmierną masą ciała, zaburzenia związane z układem pokarmowym, problemy z płodnością. Indywidualizacja zaleceń żywieniowych bardzo często powoduje u nich unormowanie problemów towarzyszących chorobie Hashimoto i pozwala na zmniejszenie dawki przyjmowanych leków.

Czyli to, co jemy, wpływa na działanie tarczycy?

Tak. Dieta jest bardzo często niedocenianą składową zdrowia. Nieprawidłowo skomponowana może doprowadzić do niedoborów, zaburzeń ilościowych i jakościowych w organizmie. Może też mieć wpływ na działanie poszczególnych narządów. Dziś już wiemy, że odpowiednie modyfikacje żywieniowe mogą wspomagać leczenie tarczycy, a nawet sprawić, że będziemy mogli zredukować przyjmowane dawki leków.

Jakie modyfikacje żywieniowe wchodzą w grę w przypadku leczenie choroby Hashimoto?

Choroba Hashimoto ma związek ze stanem zapalnym w organizmie, który może być spowodowany nadwrażliwością pokarmową, a konkretnie alergią IgG-zależną. Najczęściej mówi się o nadwrażliwości na gluten czy mleko, ale może ona dotyczyć również innych pokarmów. Stąd tak ważna jest dokładna diagnostyka, np. testem ImuPro. Nie można również zapomnieć o olbrzymiej roli mikroflory jelit, której powiązania z tarczycą potwierdzono naukowo. Osoby z chorobami tarczycy powinny szczególnie zadbać o prawidłowy stan mikrobioty, gdyż będzie ona warunkować syndrom zwany jelitem przesiąkliwym - z ang. Leaky Gut Syndrome. Jelito przesiąkliwe często jest przyczyną powstawania alergii IgG-zależnych. Warto również pamiętać, że choroba Hashimoto może być związana z niezdiagnozowaną i nieklasyczną celiakią. Stąd u pacjentek, które przyjmują duże dawki hormonów, powinno się również wykonać badania właśnie w kierunku celiakii.

A może chora powinna sama wyeliminować składniki potencjalnie nietolerowane i obserwować reakcję organizmu?

To nie jest dobry pomysł. W przypadku chorób autoimmunizacyjnych reakcje organizmu są bardzo wolne, trudno więc zaobserwować z dnia na dzień efekty diety.

Może więc trzeba poczekać... Czy samowolne wykluczanie różnych składników diety może być groźne?

Długotrwałe usunięcie pewnych składników z jadłospisu skutkuje ryzykiem niedoborów żywieniowych. Dotyczy to przede wszystkim glutenu i oferowanych w sklepach popularnych zamienników, które są bardzo ubogie w niezbędne mikroelementy. Jeśli chcemy przejść na dietę bezglutenową, powinna być ona oparta na naturalnych produktach bezglutenowych, tj. kasza jaglana, gryczana, amarantus i najlepiej prowadzona pod kontrolą doświadczonego dietetyka. Czasem przychodzą do mnie pacjentki z chorobą Hashimoto, które są na różnych dietach eliminacyjnych i bezskutecznie walczą ze stanem zapalnym tarczycy. Niestety prawidłowa diagnostyka po tak długiej eliminacji jest często utrudniona. Stąd najlepszym wyborem jest sprawdzenie, co nam szkodzi i dopiero potem usuwanie tylko tych produktów.

Czy sposób przyrządzania niektórych produktów może osłabić ich niekorzystne działanie?

Reakcja alergiczna zawsze jest reakcją na białko. Jeśli zmienimy konfiguracje białka, reakcja organizmu również może, choć nie zawsze tak się dzieje, ulec zmianie. Takie zabiegi są możliwe np. w przypadku mleka i jego przetworów – na przykład sery i jogurty przez proces produkcji zmieniają budowę białek. Albo nawet przez obróbkę cieplną - gotowane pół godziny w temperaturze wrzenia mleko ma inną konfigurację białek niż mleko surowe. Dlatego diagnozując alergię, warto wybierać taki test, który sprawdza jak najwięcej produktów żywieniowych.

Jaka jest najlepsza dieta dla chorych na Hashimoto?

Zindywidualizowana, dopasowana do konkretnego pacjenta. U jednych będzie to dieta bezglutenowa, u innych bezmleczna, u jeszcze innych bez jajek, wieprzowiny czy pomidora. Trudno odpowiedzieć też, jak długo pacjentka powinna na niej wytrwać. O czasie stosowania diety w przypadku chorób autoimmunizacyjnych powinien zadecydować lekarz lub dietetyk po analizie konkretnego przypadku.