Od 12 sierpnia obowiązują nowe przepisy dotyczące recept na silne leki przeciwbólowe, takie jak opioidy. Z uwagi na wzrost liczby przypadków przedawkowania, w tym związanych z fentanylem, zdecydowano się ograniczyć możliwość ich automatycznego wystawiania przez tzw. receptomaty. Nowe regulacje precyzują także, w jakich sytuacjach lekarz może przepisać takie leki podczas teleporady.
Obserwuj kanał Dziennik.pl na WhatsAppie
Ważne zmiany w receptach
Ministerstwo Zdrowia zwraca uwagę na fakt, że recepty na opioidy są często wystawiane bez przeprowadzenia rzetelnego wywiadu medycznego lub na podstawie wywiadu przeprowadzonego w sposób formalny, bez rzeczywistej oceny stanu zdrowia pacjenta. Zgodnie z nowym rozporządzeniem, recepty na substancje z grupy I, takie jak środki odurzające, psychotropowe i prekursory, będą mogły być wystawiane wyłącznie po bezpośrednim badaniu pacjenta przez lekarza. Nie wszyscy lekarze będą musieli zawsze osobiście badać pacjenta przed przepisaniem takich leków. Wyjątkiem są lekarze rodzinni, którzy przepisują ten sam lek pacjentowi na kolejną wizytę.
Wyróżnione substancje
Nowe rozporządzenie wprowadza ograniczenia dotyczące sześciu konkretnych substancji, wśród których znajdują się fentanyl, morfina, oksycodon, tramadol, tapentadol oraz buprenorfina. Osoby, które otrzymały receptę przed wejściem w życie nowych przepisów, mogą być spokojne – ich recepty zachowują ważność. To dlatego, że były wystawione zgodnie z przepisami obowiązującymi wówczas. Natomiast wszystkie recepty wystawione po wprowadzeniu nowych regulacji muszą być zgodne z nowymi wymaganiami.
Jaki jest cel zmian w receptach?
Zdaniem Ministerstwa Zdrowia, wprowadzone regulacje mają na celu ograniczenie nadmiernego przepisywania leków zawierających wymienione substancje, co przyczynia się do rozwoju uzależnień, w tym wymagających hospitalizacji lub długotrwałego leczenia farmakologicznego.
W ocenie autorów projektu stosowanie tych substancji w najwyższym stopniu wiąże się aktualnie z ryzykami opisanymi powyżej - uzasadnia resort.
Liczba recept wystawianych na silne leki przeciwbólowe rośnie
Dane resortu zdrowia ukazują wyraźny kontrast w trendach przepisywania opioidów w Polsce. O ile liczba recept na oksykodon rośnie nieprzerwanie, osiągając w 2023 roku poziom 230 tys., o tyle liczba recept na fentanyl, stosowany często w leczeniu nowotworów, zmniejszyła się prawie trzykrotnie w porównaniu z 2019 roku, kiedy to wystawiono ich 143 tys.
Ministerstwo Zdrowia odnotowało znaczący wzrost popularności elektronicznych systemów wystawiania recept, czyli receptomatów. W 2023 roku liczba recept wystawionych za ich pośrednictwem przekroczyła 2,85 miliona, z czego skorzystało ponad milion pacjentów obsługiwanych przez ponad tysiąc lekarzy. W 2019 roku wystawiono w nich 583 tys. recept, z usługi skorzystało ok. 64 tys. pacjentów, tzw. receptomaty obsługiwało 464 lekarzy.
