Dlaczego układ odpornościowy nie radzi sobie z guzem?
W obrębie guzów nowotworowych obecne są makrofagi, komórki układu odpornościowego zdolne do niszczenia komórek rakowych. Niestety, środowisko guza silnie je hamuje, przez co tracą one swoją naturalną funkcję obronną. Problem ten jest szczególnie widoczny w tzw. guzach litych, takich jak nowotwory żołądka, płuc czy wątroby, które tworzą zwarte struktury utrudniające skuteczne działanie komórek odpornościowych.
Makrofagi CAR – obiecująca, lecz trudna terapia
Makrofagi CAR (Chimeric Antigen Receptor macrophages) to komórki odpornościowe nowej generacji, które potrafią bezpośrednio pochłaniać komórki nowotworowe i jednocześnie aktywować inne elementy układu odpornościowego, wzmacniając efekt terapeutyczny.
Dotychczasowe terapie tego typu wymagały jednak pobrania komórek z krwi pacjenta, ich hodowli i modyfikacji genetycznej w laboratorium. Proces ten jest kosztowny, czasochłonny i trudny do zastosowania na szeroką skalę kliniczną.
Nowe podejście: terapia tworzona wewnątrz organizmu
Zespół badawczy kierowany przez prof. Ji-Ho Park opracował rozwiązanie, które omija te ograniczenia. Naukowcy skupili się na makrofagach już obecnych w guzie i zastosowali nanocząstki lipidowe, zawierające mRNA kodujące receptor CAR, umożliwiający rozpoznawanie komórek nowotworowych oraz substancję immunostymulującą, aktywującą odpowiedź odpornościową.
Po bezpośrednim wstrzyknięciu preparatu do guza makrofagi szybko go wchłaniają, zaczynają produkować receptory CAR i przekształcają się w aktywne komórki przeciwnowotworowe bezpośrednio w organizmie pacjenta.
Obiecujące wyniki badań przedklinicznych
W badaniach na modelach zwierzęcych czerniaka jednej z najbardziej agresywnych postaci raka skóry zaobserwowano wyraźne zahamowanie wzrostu guza, silną aktywację lokalnej odpowiedzi immunologicznej oraz potencjał wywołania odpowiedzi ogólnoustrojowej, wykraczającej poza miejsce podania terapii. Tak powstałe „wzmocnione makrofagi CAR” nie tylko skutecznie niszczyły komórki nowotworowe, ale również pobudzały inne komórki układu odpornościowego do działania.
Choć terapia znajduje się obecnie na etapie badań przedklinicznych, jej wyniki wskazują na ogromny potencjał w leczeniu nowotworów litych i mogą otworzyć drogę do bardziej dostępnych, skutecznych i spersonalizowanych metod immunoterapii w przyszłości.
Źródło: Koreański Instytut Zaawansowanej Nauki i Technologii (KAIST)
