Zawroty głowy oraz zaburzenia równowagi są częstą dolegliwością, z którą pacjenci zgłaszają się na co dzień do lekarza pierwszego kontaktu. Czasami rozpoczyna to długą wędrówkę po różnych gabinetach specjalistycznych. Zazwyczaj na liście wizyt jest neurolog, laryngologa i okulista. Same wyniki badań obrazowych tj. tomografii komputerowej, a nawet rezonansu magnetycznego głowy w większości przypadków nie wystarczają do wyjaśnienia przyczyn choroby.
Czym są i skąd się biorą zawroty głowy?
Zawroty głowy są subiektywnymi odczuciami pacjenta, które w spoczynku imitują ruch wirowania, zapadania się, niestabilności, chwiania, kołysania.
- wyjaśnia Izabela Głowicka, laryngolog z Humana Medica Omeda w Białymstoku.
Dobre funkcjonowanie układu równowagi zależy od współdziałania narządu przedsionkowego, narządu wzroku, receptorów czucia głębokiego oraz ośrodkowego układu nerwowego. Dzięki temu utrzymujemy właściwą postawę ciała (w spoczynku i w ruchu) i widzimy stabilny obraz.
– wyjaśnia specjalistka z Omedy i dodaje, że zaburzenia obwodowe związane są głównie z uszkodzeniem błędnika, natomiast w zaburzeniach ośrodkowych dochodzi do chorobowych zmian w ośrodkowym układzie nerwowym.
W ośrodkowym układzie nerwowym mogą to być: pourazowe uszkodzenia mózgu, zapalenie mózgu i opon mózgowo- rdzeniowych, guzy móżdżku i pnia mózgu, padaczka, udar niedokrwienny móżdżku i inne choroby naczyniowe, a także stwardnienie rozsiane, migrena przedsionkowa, zespół podkradania tętnicy podobojczykowej.
Zawroty obwodowe mogą być skutkiem zapalenia, urazów mechanicznych, zaburzeń naczyniowych lub nowotworów ucha wewnętrznego, uszkodzenia nerwu przedsionkowo -ślimakowego czy wodniaka błędnika.
Diagnostyka jest bardzo ważna
– wyjaśnia Izabela Głowicka.
Badanie otoneurologiczne jest badaniem nieinwazyjnym, bezbolesnym. Bezpośrednio po nim może wystąpić przejściowe nasilenie zawrotów głowy. Pacjent nie wymaga specjalnego przygotowania.
Leczenie i rehabilitacja zawrotów głowy
Pacjenci w ostrej fazie zawrotów głowy mogą wspomagać się lekami. Przewlekłe zaburzenia równowagi z reguły wymagają leczenia rehabilitacyjnego.
Leczenie rehabilitacyjne opiera się głównie na rehabilitacji ruchowej (habituacji) mającej zredukować uczucie zawrotów głowy i niestabilność. Położeniowe zawroty głowy leczy się odpowiednimi manewrami repozycyjnymi. Polegają one na odpowiedniej zmianie położenia ciała pacjenta, które mają za zadanie przemieszczenie otolitów w kanałach półkolistych błędnika w miejsce ich pierwotnego występowania. Czasem zdarza się, że wykonanie pojedynczego manewru nie jest wystarczające, wtedy zaleca się pacjentowi odpowiednie ćwiczenia.
Reasumując zawroty głowy są jedną z najczęstszych przyczyn wizyt u lekarzy, jednak wielu pacjentów je bagatelizuje, nie zdając sobie sprawy z tego, że długotrwałe i silne zawroty głowy mogą być objawem wielu chorób - od zaburzeń neurologicznych po choroby zakaźne.