Hormon antymüllerowski (tj. AMH) fizjologicznie występuje w organizmie każdej zdrowej kobiety. Wraz z wiekiem poziom tzw. rezerwy jajnikowej się obniża, a komórki jajowe tracą na jakości, co stopniowo ogranicza szansę na uzyskanie ciąży. Po 35. roku życia proces przyspiesza. Tak się dzieje aż do menopauzy, kiedy kończy się okres płodności i kobieta przestaje być zdolna do zajścia w ciążę.
Zanieczyszczenia wpływa na płodność
– tłumaczy dr Janusz Pałaszewski, ordynator z Kliniki Leczenia Niepłodności INVICTA. – mówi. Oprócz tego wpływ na płodność ma palenie papierosów, masa ciała i długotrwała antykoncepcja hormonalna (czasowe obniżenie poziomu AMH).
Co ciekawe, według najnowszego badania przeprowadzonego przez włoskiego lekarza prof. Antonio La Marca z University of Modena and Reggio Emilia spadek poziomu rezerwy jajnikowej związany jest z pyłem i dwutlenkiem azotu występującym w atmosferze, czyli z zanieczyszczeniem środowiska.
Dr Janusz Pałaszewski potwierdza, że o szkodliwości działania smogu mówi się w Polsce od kilku lat. Teraz pojawiają się kolejne konkretnie badania na ten temat.
Badanie włoskich kobiet
Badanie, które przeprowadził zespół profesora La Marca, było analizą pomiarów poziomów AMH u kobiet mieszkających w rejonie włoskiej Modeny w latach 2007–2017. Za pomocą bazy danych, oceniono poziom rezerwy jajnikowej każdej z pań z uzupełnieniem jej wieku i miejsca zamieszkania. Ocena narażenia środowiskowego uwzględniała normy pyłów zawieszony PM10 i PM2, zawierający toksyczne substancje, oraz wartości dwutlenku azotu (NO2), który dostaje się do powietrza m.in. ze spalania paliwa przez samochody.
Po przeanalizowany dostępnych danych stwierdzono, że poziomy AMH korelowały z zanieczyszczeniami środowiska zdefiniowanymi jako PM10, PM2.5 i NO2. Jak się okazuje, niezależnie od wieku, im wyższy poziom cząstek stałych i NO2, tym niższe stężenie AMH w surowicy.
Najniższe stężenie AMH - odzwierciedlające „poważną redukcję rezerw jajników” - mierzono u osób, które były narażone na poziomy PM10, PM2,5 i NO2 powyżej odpowiednio 29,5, 22 i 26 mcg / m3.
Normy górnych limitów zalecanych przez UE to odpowiednio 40, 25 i 40 mcg m3.
– alarmuje dr Pałaszewski.
Według danych z badania, narażenie na wysokie poziomy PM10, PM2.5 i NO2 zwiększa ryzyko poważnego zmniejszenia rezerwy jajnikowej o współczynnik między 2 a 3.
Nie tylko problem kobiet
Co istotne, smog wpływa nie tylko na płodność kobiet, ale i mężczyzn.
– mówi ekspert INVICTA.
Takie badania przeprowadzono np. w Szanghaju - najbardziej zaludnionym mieście Chin. Drastyczne pogorszenie się jakości powietrza w ciągu ostatnich 10 lat spowodowały spadek jakości nasienia wśród jego mieszkańców.
dodaje dr Pałaszewski.
Badanie AMH
Badanie poziomu hormonu antymüllerowskiego (AMH) jest rutynowo zlecane kobietom, które przez dłuższy czas bezskutecznie próbują zajść w ciążę. Warto je rozważyć także jako formę profilaktyki – by sprawdzić swój potencjał rozrodczy. Jest stosunkowe proste do wykonania, całkowicie bezpieczne i nie wywołuje żadnych powikłań. Polega na pobraniu krwi z obwodowej.
– mówi dr Pałaszewski.
Koszt to ok. 150 zł, a wynik można otrzymać już po jednym dniu.
