Bezpłatna tomografia płuc od 1 lipca 2026
Do tej pory niskodawkowa tomografia komputerowa była dostępna jedynie w ramach programu pilotażowego prowadzonego od końca 2019 roku. Ograniczało to liczbę miejsc, a wielu pacjentów nie mogło skorzystać z badania. Od 1 lipca ma się to zmienić. Podobnie jak w przypadku mammografii czy cytologii, osoby spełniające określone kryteria będą mogły wykonać badanie bezpłatnie w placówkach mających umowę z NFZ. Program będzie skierowany przede wszystkim do osób znajdujących się w grupie zwiększonego ryzyka zachorowania na raka płuca. Ministerstwo Zdrowia podkreśla, że nowe przepisy stworzą podstawy prawne do organizowania przez NFZ konkursów i wyłonienia placówek wykonujących badania. Rozporządzenie określi również wymagania dotyczące sprzętu diagnostycznego oraz kwalifikacji personelu, co ma zapewnić jednolity standard badań w całym kraju.
To badanie może uratować życie tysiącom Polaków: na czym polega niskodawkowa tomografia komputerowa
Niskodawkowa tomografia komputerowa to jedno z najskuteczniejszych badań służących do wczesnego wykrywania raka płuca. W przeciwieństwie do klasycznej tomografii wykorzystuje znacznie mniejszą dawkę promieniowania, a samo badanie jest krótkie i nie wymaga podania środka kontrastowego. Największą zaletą NDTK jest możliwość wykrycia bardzo małych zmian w płucach jeszcze przed pojawieniem się pierwszych objawów choroby. Dzięki temu leczenie można rozpocząć na wczesnym etapie, kiedy szanse na całkowite wyleczenie są zdecydowanie większe.
Rak płuca w Polsce nadal zbiera śmiertelne żniwo
Rak płuca pozostaje jednym z najczęściej diagnozowanych nowotworów złośliwych w Polsce i jednocześnie najczęstszą przyczyną zgonów z powodu chorób nowotworowych. Każdego roku rozpoznaje się tysiące nowych zachorowań, a średnio około 22 tys. osób umiera z powodu tej choroby. Niepokojący jest również wzrost liczby zachorowań wśród kobiet. Jednym z największych problemów jest to, że nowotwór przez długi czas może rozwijać się bez wyraźnych objawów. W efekcie wielu pacjentów trafia do lekarza dopiero wtedy, gdy choroba jest już zaawansowana. Eksperci podkreślają, że pierwsze symptomy raka płuca często przypominają zwykłą infekcję lub inne choroby układu oddechowego. Szczególną uwagę należy zwrócić na przewlekły kaszel, który nie ustępuje mimo leczenia i utrzymuje się dłużej niż dwa–trzy tygodnie.
Najważniejszym czynnikiem ryzyka zachorowania na raka płuc pozostaje palenie papierosów. Wieloletnie palenie może zwiększać ryzyko zachorowania nawet kilkudziesięciokrotnie. Znaczenie ma również bierne palenie oraz ekspozycja na radon - naturalny gaz promieniotwórczy, który może gromadzić się w budynkach. Większość zachorowań dotyczy osób po 65. roku życia, jednak rak płuca może rozwinąć się również u młodszych pacjentów. Dlatego lekarze podkreślają, że nie warto lekceważyć utrzymujących się objawów, zwłaszcza u osób należących do grup ryzyka.
Wczesna diagnoza daje największe szanse na wyleczenie
Wprowadzenie finansowanej przez NFZ niskodawkowej tomografii komputerowej ma zwiększyć wykrywalność raka płuca we wczesnym stadium, kiedy leczenie jest najbardziej skuteczne. Specjaliści od lat podkreślają, że szybka diagnostyka może uratować życie wielu pacjentom. Jeśli projekt rozporządzenia zostanie przyjęty zgodnie z planem, już od 1 lipca 2026 roku osoby spełniające kryteria programu będą mogły skorzystać z bezpłatnego badania. To jedna z najważniejszych zmian w profilaktyce nowotworowej w ostatnich latach i szansa na wcześniejsze wykrywanie jednego z najgroźniejszych nowotworów.
Autorka specjalizująca się w tworzeniu i redagowaniu treści dotyczących zdrowia, dobrego samopoczucia i stylu życia. Tworzy teksty, które mają na celu nie tylko zaciekawić, ale też pomóc Czytelnikom lepiej dbać o siebie - bez nadmiaru medycznego żargonu, za to z naciskiem na rzetelność i prosty przekaz.