Relacja między pracodawcą a pracownikiem regulowana jest przez przepisy Kodeksu pracy. Dotyczy to również pracowników z niepełnosprawnością. Natomiast im, w zależności od określonego stopnia niepełnosprawności, przysługują dodatkowe uprawnienia.
Krótszy czas pracy
Czas pracy osoby z niepełnosprawnością nie może przekraczać 8 godzin na dobę i 40 godzin tygodniowo. Natomiast w przypadku pracownika, który posiada orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ten czas nie może przekraczać 7 godzin na dobę i 35 godzin tygodniowo.
Jak podkreśla Państwowa Inspekcja Pracy - są to normy sztywne i nieprzekraczalne, oznaczające dzienne i tygodniowe maksimum.
Ponadto osoba z niepełnosprawnością nie powinna być zatrudniana w porze nocnej i w godzinach nadliczbowych. Ustawa przewiduje jednak wyjątki. Określonych powyżej unormowań nie stosuje się do osób niepełnosprawnych zatrudnionych przy pilnowaniu oraz tych, które na swój wniosek za zgodą lekarza, zrezygnowały z ochrony.
Dodatkowa przerwa w pracy
Kolejnym uprawnieniem dla osoby z niepełnosprawnością jest dodatkowa przerwa w pracy na gimnastykę usprawniającą lub wypoczynek. Czas przerwy wynosi 15 minut i jest wliczany do czasu pracy.
Te dodatkowe 15 minut przerwy są niezależne względem 15 minut przerwy przysługującej każdemu pracownikowi pracującemu powyżej 6 godzin na dobę.
Dodatkowy urlop wypoczynkowy
Każdy osoba posiadająca orzeczenie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności ma prawo do dodatkowego urlopu wypoczynkowego w wymiarze 10 dni roboczych w roku kalendarzowym. Przyznanie tego urlopu pracownikowi niepełnosprawnemu powoduje zwiększenie wymiaru urlopu zwykłego wynikającego z Kodeksu pracy.
Prawo do pierwszego dodatkowego urlopu wypoczynkowego pracownik nabywa po przepracowaniu roku od dnia zaliczenia go do umiarkowanego lub znacznego stopnia niepełnosprawności.
Zwolnienie od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia
Osobie o znacznym lub umiarkowanym stopniu niepełnosprawności przysługuje zwolnienie od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym. Jego wymiar nie może przekraczać 21 dni roboczych w ciągu roku. Wynagrodzenie w tym przypadku oblicza się jak ekwiwalent pieniężny za urlop wypoczynkowy.
Co ważne, łączny wymiar dodatkowego urlopu wypoczynkowego i zwolnienia od pracy w celu uczestniczenia w turnusie rehabilitacyjnym, nie może przekroczyć 21 dni roboczych w roku kalendarzowym.
Ulga rehabilitacyjna w PIT
Z ulgi może skorzystać zarówno osoba z niepełnosprawnością, jak i osoba posiadająca ją na utrzymaniu. Ulga w PIT pozwala na odliczenie wydatków na cele rehabilitacyjne takich jak leki, zabiegi, pobyt na turnusie rehabilitacyjnym czy opieka pielęgniarska w domu.
Część wydatków jest nielimitowanych, co oznacza, że można odliczyć całą kwotę takiego wydatku. Jest to na przykład adaptacja i wyposażenie mieszkań oraz budynków mieszkalnych stosownie do potrzeb, które wynikają z niepełnosprawności. Część wydatków, jak zakup leków czy utrzymanie psa asystującego, jest limitowane. Tym samym można odliczyć kwotę, która uwzględnia „górny” lub „dolny” limit kwotowy.
