Zanieczyszczone powietrze jest największym polskim problemem cywilizacyjnym i walka z nim musi być „absolutnym priorytetem” - podkreślają przedstawiciele NIK.
– powiedział w piątek Kwiatkowski dziennikarzom przed debatą, która towarzyszyła trwającemu w Katowicach szczytowi klimatycznemu ONZ COP24.
– dodał szef NIK.
Jak powiedział prezes, jeden z głównych wniosków przeprowadzonej kontroli jest to, że koordynacja działań dotyczących walki ze smogiem pozostawia wiele do życzenia. – wskazał. Jak dodał, cieszą deklaracje rządu o przekazaniu w wieloletniej perspektywie dużych środków finansowych na ten cel, „ale realnie dzisiaj te środki (...) są daleko zbyt małe w stosunku do potrzeb”.
Przypomniał, że przeznaczane na poprawę jakości powietrza pieniądze trafiają m.in. na termomodernizację budynków, przyłączanie ich do miejskich sieci ciepłowniczych czy wymianę pieców. Środki na ten cel pochodzą m.in. z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska. podkreślił Kwiatkowski.
Wyraził zaniepokojenie, że wzrasta liczba priorytetów NFOŚiGW.- podkreślił.
Prezes zaznaczył, że w Polsce trzeba rozwiązać problem ubóstwa energetycznego. - przekonywał.
Kwiatkowski zaznaczył, że w trakcie kontroli nie stwierdzono przekroczenia prawa, ale kontrolerzy wskazują, że rozwiązanie problemu smogu musi być „absolutnym priorytetem”. mówił.
Jak powiedział PAP rzecznik Ministerstwa Środowiska Aleksander Brzózka, rząd nie bagatelizuje tej sytuacji, dlatego powstał program Czyste Powietrze, w ramach którego w ciągu 12 lat zostanie wydane 103 mld zł. - powiedział rzecznik.
Program Czyste Powietrze ruszył 19 września. W jego ramach można starać się o dotacje i pożyczki na termomodernizację domu i wymianę pieca grzewczego. Do tej pory złożono ok. 14 tys. wniosków, ok. 80 tys. osób zarejestrowało się na portalu beneficjenta - podał Brzózka.
Jak wskazuje NIK w raporcie, realna poprawa jakości powietrza jest możliwa do osiągnięcia tylko poprzez ograniczenie wykorzystywania paliw stałych. Z raportu wynika, że do najbardziej zanieczyszczonych miast w Polsce pod względem poziomu pyłów PM10 należą: Wodzisław Śląski, Nowa Ruda, Kraków, Opoczno, Nakło nad Notecią, Starogard Gdański, natomiast pod względem benzo(a)pirenu: Nowa Ruda, Rybnik, Opoczno, Kościerzyna.
Kontrola NIK „Ochrona powietrza przed zanieczyszczeniami” objęła lata 2014-2017. Dodatkowo była z nią prowadzona kontrola międzynarodowa, która odbywała się także w 14 innych państwach. Chodzi o Albanię, Bułgarię, Estonię, Gruzję, Hiszpanię, Holandię, Izrael, Kosowo, Macedonię, Mołdawię, Rumunię, Słowację, Szwajcarię i Węgry. Jakość powietrza sprawdzały instytucje kontrolne tych państw oraz Europejski Trybunał Obrachunkowy. Raport międzynarodowy w tej sprawie zostanie ogłoszony na początku przyszłego roku.
Piątkowa debata, zorganizowana przez NIK, Global Compact Network Poland oraz Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolię to wydarzenie towarzyszące odbywającemu się w Katowicach szczytowi klimatycznemu ONZ.
Według danych Światowej Organizacji Zdrowia (WHO) z powodu zanieczyszczeń powietrza na świecie umiera 7 mln ludzi, co stanowi 12,5 proc. wszystkich zgonów. Co do Europy, to rocznie z powodu smogu umiera 400 tys. osób, w Polsce 46 tys.