Światowa Organizacja Zdrowia WHO uznała osteoporozę za jedną z głównych chorób cywilizacyjnych. Choruje na nią ponad 200 milionów ludzi na świecie. Szacuje się, że w Polsce jest to 3 miliony osób, z czego leczy się jedynie 200 tysięcy. Chorobą zagrożonych jest 8 milionów Polaków.
Osteoporoza jest przewlekłym schorzeniem tkanki kostnej, polegającym na postępującym ubytku masy kostnej i uszkodzeniu szkieletu kostnego. Na ogół początkowo przebiega bezobjawowo. W późniejszej fazie najbardziej dramatycznymi objawami osteoporozy są złamania kości, w tym niebezpieczne złamania szyjki kości udowej.
Z danych Światowej Organizacji Zdrowia wynika, że na świecie liczba złamań tylko kości udowej wynosi ponad półtora miliona. Szacuje się, że 2025 roku zwiększy się do prawie czterech milionów. W Polsce każdego roku dochodzi do około 150 tysięcy nowych złamań.
Aby skutecznie zapobiegać tej chorobie, lekarze zalecają dietę zdrową dla kości, to jest bogatą w produkty mleczne, ryby morskie i zielone warzywa. Eksperci zwracają również uwagę na potrzebę aktywności fizycznej, która powoduje wzmocnienie kości. Służą temu wszelkie formy rekreacji na świeżym powietrzu, a wśród nich modny nordic walking, czyli spacer ze specjalnymi kijkami.
Przyjęło się uważać, że osteoporoza dotyka głównie kobiet, zwłaszcza po menopauzie. Jednak chorują na nią zarówno kobiety, jak i mężczyźni. Może ona dotknąć także dzieci.
WHO zaliczyła osteoporozę do chorób, których rozwój zależy od trybu życia. Lekarze zalecają spożywanie preparatów wapnia i witamin oraz porzucenie papierosów i alkoholu. Z ćwiczeń wskazany jest aerobik, pływanie, a nawet zwykłe spacery, ale nie - na przykład biegi długodystansowe, bo te, niestety, sprzyjają osteoporozie.
Do lat 80. XX wieku osteoporozę uważano za naturalny objaw starzenia, obserwowany, jako kurczenie się sylwetki i ubywanie na wadze. Obecnie traktuje się ją jako chorobę.
Przyczyną zaniku kostnego może być również wiele innych schorzeń, w tym zaburzenia gruczołów wydzielania wewnętrznego, przewlekłe choroby przewodu pokarmowego związane z zaburzonym wchłanianiem wapnia, nowotwory, w przebiegu których dochodzi do zajęcia kości oraz przewlekłe choroby nerek.
W naszym kraju działa Polskie Towarzystwo Osteoartrologii - PTOA, a także Polska Fundacja Osteoporozy. Ich celem jest promowanie wiedzy oraz inspirowanie badań nad fizjologią kości i stawów. Wspólnie założyły Polski Portal Osteoporozy, przeznaczony dla lekarzy i pacjentów. Dostępne są w nim informacje o osteoporozie i artykuły z fachowej prasy polskiej i zagranicznej. Portal umożliwia szkolenia on-line poprzez forum dyskusyjne, a także zadawanie pytań ekspertom. Można tam również sprawdzić wiedzę o osteoporozie, wykonując testy.
