Światłowody pomogą diagnozować raka

Projekt OMiProbe wykorzystuje mikrosondy laserowe do szybkiej diagnostyki zmian nowotworowych w organizmie człowieka. Diagnozy można dokonać już podczas pierwszego badania. - Sonda ma kształt igły, co ułatwia badanie. Wprawdzie nadal trzeba nakłuć ciało, jednak igła będzie nieporównywalnie cieńsza od tej stosowanej w biopsji, bo światłowody są niewiele grubsze od włosa – zaznacza dr inż. Tomasz Nasiłowski, prezes firmy InPhoTech. – Odczyt nie zależy od subiektywnej oceny lekarza a wyniki otrzymuje się od razu po wprowadzeniu sondy, bez potrzeby wycinania tkanek. Niższy koszt badania oraz szybkie wyniki pozwolą zwiększyć dostępność badania i wykrywalność raka.

Przełom w diagnostyce

Jak wygląda takie badanie? Końcówka mikrosondy zostaje pokryta specjalną substancją, następnie jest wkłuwana w miejsce, gdzie podejrzewa się obecność nowotworu. Poprzez oddziaływanie sondy z ciałem człowieka wysyłana jest światłowodem informacja czy w danym punkcie wykryto chore tkanki. Dzięki temu, że wyniki otrzymywane są w trakcie badania, informacja szybko trafia do lekarza. Na tę chwilę badanie służy do diagnozy raka piersi i żołądka a w przyszłości zostanie rozszerzone również o inne nowotwory. Projekt budzi zainteresowanie lekarzy. Jak zaznacza prof. dr hab. n. med. Wojciech Polkowski z Kliniki Chirurgii Onkologicznej Uniwersytetu Medycznego w Lublinie: W projekcie OMiProbe dostrzegam nowe możliwości oraz nową jakość w diagnostyce.

Według prof. dr hab. Marty Kankofer z Katedry Biochemii Uniwersytetu Przyrodniczego w Lublinie „W tej innowacyjnej metodzie drzemie duży potencjał, który może zaowocować zupełnie nowym, lepszym typem diagnostyki raka.”

Szybciej, taniej, skuteczniej

OMiProbe ma przewagę nad dotychczasowymi metodami – biopsją czy oznaczaniem markerów nowotworowych w surowicy krwi. Biopsja jest inwazyjną metodą, polegającą na wycięciu próbki tkanki podczas zabiegu, a następnie jej obróbce i badaniu mikroskopowym. Dla pacjentów bywa dość bolesna i stresująca, również ze względu na długość oczekiwania na wyniki. Odkrycie polskich naukowców pozwala na bezpieczniejsze badanie - metoda nie wymaga pobrania tkanek, więc wyeliminowane zostaje ryzyko wycięcia zdrowych tkanek oraz powikłań pozabiegowych. Łatwiej też będzie diagnozować wrażliwe narządy, przy których biopsję stosuje się w ostateczności.

Nie ma konieczności badania materiału w laboratorium, dlatego wyniki otrzymywane są nawet do 3 tygodni szybciej niż przy biopsji. To może mieć kluczowe znaczenie w leczeniu niektórych nowotworów. Badanie surowicy krwi pozwala na wykrycie markerów nowotworowych, kiedy zostaną rozcieńczone do poziomu wykrywalnego we krwi i rozprowadzone w organizmie. Sonda OMiProbe umieszczona w pobliżu nowotworu umożliwia wykrycie niższych stężeń markerów nowotworowych, a tym samym diagnozę choroby we wczesnej fazie. Daje to większe szanse na wyleczenie pacjenta i sprawia, że leczenie jest tańsze.

OMiProbe jest innowacją w kilku dziedzinach: biotechnologii, onkologii, fotonice i inżynierii biomedycznej. Dzięki współpracy firm InPhoTech oraz SDS Optic, został stworzony prototyp, który wkrótce będzie testowany przedklinicznie.

Polska innowacja podbija Europę

Projekt został doceniony przez Komisję Europejską w ramach prestiżowego programu Horyzont 2020 - Instrument dla Małych i Średnich Przedsiębiorstw (SME Instrument). Konkurs jest przeznaczony dla najbardziej innowacyjnych firm w Europie. Jego celem jest przyspieszenie wprowadzenia na rynek przełomowych rozwiązań. InPhoTech, jako jedno z niewielu polskich przedsiębiorstw, otrzymał 50 000 euro na opracowanie studium wykonalności.

- Jednym z kryteriów oceny wniosków w SME Instrument jest wpływ na życie ludzi i pozytywna zmiana jaką może wprowadzić. OMiProbe ma duży potencjał, żeby pomóc osobom z podejrzeniami nowotworu na całym świecie. Jest odpowiedzią na realny problem w medycynie - zaznacza Alicja Grzegorzek z Ateknea Solutions, która pomagała w opracowaniu wniosku aplikacyjnego do programu.